Trầm Bê – đại gia ngân hàng vướng vòng lao lý



Ông Trầm Bê, nguyên Phó người cầm đầu Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín – Sacombank vừa bị Cục Cảnh sát dò hỏi tội nhân về kinh tế và biển thủ (C46) – Bộ Công an ra quy định khởi tố bị can, bắt tạm thời giam 4 tháng liên đới hành vi cố ý khiến cho trái quy định của nhà nước về chủa quản kinh tế gây hậu quả nguy hiểm.

Sinh năm 1959 tại Trà Vinh, dù không được học hành nhiều, nhưng ông Trầm Bê đã tạo dựng nhiều dấu ấn trên thương trường. Sự nghiệp nhà băng chính thức khởi đầu khi ông quy định tham dự đầu tư và trở thành thành viên Hội đồng quản trị của Ngân hàng Phương Nam vào năm 2004.

Sau khi hoạt động của nhà băng đi vào ổn định, Ngân hàng Phương Nam cho thành lập Công ty Vàng bạc Đá quý Phương Nam (NJC) và Công ty Chứng khoán Phương Nam (PNS). Sau khi NJC được thành lập vào năm 2007, trên cương vị là Phó người cầm đầu, năm 2008 ông Trầm Bê đưa đàn bà Trầm Thuyết Kiều (sở hữu 11% cổ phần NJC) lên giữ chức Phó giám đốc. Đến năm 2011, con trai út 24 tuổi Trầm Khải Hòa tiếp diễn nhận chức Chủ tịch Hội đồng quản trị của tổ chức này.

Để đứng trong đội ngũ dẫn đầu thị phần nguồn vốn, ông Trầm Bê đã nuôi tham vọng thâu tóm Sacombank. Theo đó, tháng 5/2012, ông và 1 loạt lãnh đạo từ Southern Bank đắc cử vào ban quản trị và điều hành Sacombank. Sau đó, ông Trầm Bê khiến cho Phó người cầm đầu Sacombank.

Báo cáo quản trị năm 2015 cho biết, gia đình ông Trầm Bê sở hữu 9,49% vốn tại nhà băng. Trong đó, riêng ông nắm giữ hơn 27,7 triệu cổ phiếu STB, tương đương 1,46% vốn điều lệ. Hai con trai là Trầm Trọng Ngân nắm giữ 4,73% vốn và Trầm Khải Hòa – nguyên thành viên Hội đồng quản trị nhà băng sở hữu 1,76% vốn Sacombank. Con gái Trầm Thuyết Kiều sở hữu 1,43% vốn và chồng là ông Lê Trọng Trí – nguyên Phó tổng giám đốc Sacombank nắm giữ 0,11% vốn nhà băng.

ong-tram-be-tu-dai-gia-ngan-hang-den-vuong-vong-lao-ly

Ông Trầm Bê đi thu phiếu biểu quyết của cổ đông tại Đại hội cổ đông Sacombank tháng 7/2015, bàn về sáp nhập với Ngân hàng Phương Nam.. Ảnh: Lệ Chi.

Tỷ lệ sở hữu của các thành viên trong gia đình ông Trầm Bê tăng lên nhờ Southern Bank chính thức sáp nhập vào Sacombank từ ngày 1/10/2015. Tỷ lệ hoán đổi của thương vụ sáp nhập là 1 cổ phần của Southern Bank đổi thành 0,75 cổ phần của Sacombank.

Tuy nhiên, tháng 11/2015, ông Trầm Bê đã thôi giữ chức Phó người cầm đầu túc trực theo ước nguyện tư nhân. Trước đó vài hôm, ông cũng đã tình nguyện xin hứa giao cho (không hủy ngang, vô thời hạn) cho Ngân hàng Nhà nước hoặc doanh nghiệp, tư nhân do cơ quan này chỉ định, thực hành các quyền theo quy định, điều lệ của hai nhà băng đối với đa số số cổ phần tại Sacombank, Southern Bank và doanh nghiệp sau sáp nhập mà ông và các bên có liên đới sở hữu.

Đến ngày 24/2/2017, ban lãnh đạo Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín cho biết đã chính thức chấp nhận và báo cáo Ngân hàng Nhà nước quy định xin từ nhiệm Thành viên hội đồng quản trị của cha con ông Trầm Bê – Trầm Khải Hòa.

Dứt duyên với ngành nghề nguồn vốn – nhà băng, bên cạnh đó gia đình ông Trầm Bê vẫn còn những khoản đầu tư trị giá tại những lĩnh vực hơic. Thực ra, trước khi dấn thân vào nhà băng, ông Bê đã khởi đầu sự nghiệp của mình với cương vị là Giám đốc Công ty Chế biến Lâm sản Đông Anh (1991- 1994) và sau đó là Chủ tịch Hội đồng Quản trị của tổ chức này (1995-2001).

Sau 10 năm tích lũy nguồn vốn cũng như kinh nghiệm từ phân phối buôn bán và chế biến lâm sản, ông đã khiêu vũ vào thị phần nhà đất bằng việc đầu tư vào Công ty cổ phần Đầu tư vun đắp Bình Chánh (BCCI) với vai trò là thành viên Hội đồng Quản trị (1999). Vào quá trình này, việc đầu tư nhà đất hơi thuận tiện, quỹ đất còn nhiều cộng với nhu cầu vững mạnh kinh tế xã hội đang ở mức cao. Nhờ đó, BCCI đã không dừng ăn nên khiến cho ra. Tuy nhiên sau 17 năm gắn bó, ông Trầm Bê đã rời khỏi vị trí vào tháng 8/2016.

Sau khi đầu tư vào BCCI, vị đại gia gốc Trà Vinh lại nhắm tới việc đầu tư vun đắp Bệnh viện Triều An tại TP HCM. Bởi lẽ, việc vun đắp bệnh viện lúc này sẽ nhận được nhiều ưu đãi của Nhà nước và đặc thù là thị phần vẫn còn bỏ ngỏ. Ra đời vào năm 2001 trong chủ trương xã hội hóa y tế, Triều An là bệnh viện tư nhân đa khoa chuyên sâu sớm nhất và cũng là lớn nhất Việt Nam.

Theo dữ liệu từ Hệ thống tin tức đăng ký tổ chức đất nước, doanh nghiệp này hiện đang có vốn điều lệ 590 tỷ đồng và 9 cổ đông sáng lập đang sở hữu trên 83% vốn điều lệ. Trong đó, ông Trầm Bê sở hữu 9 triệu cổ phiếu của Bệnh viện Triều An, tương đương 15,25% vốn điều lệ và là cổ đông lớn thứ 3 trong danh sách cổ đông sáng lập còn sở hữu cổ phần.

Tại 1 kỳ Đại hội đồng cổ đông thường niên Sacombank, khi cổ đông chất vấn đến kỹ năng kỹ sảo điều hành của ông liên đới bệnh viện Triều An bị thua lỗ thì khiến cho sao điều hành nhà băng, ông Bê đã không giấu được xúc động và cho biết, gia đình ông trước đây rất nghèo và ông không có điều kiện học hành, lại chứng kiến người mẹ từ trần trong bệnh tật vì chẳng có tiền chữa bệnh. Từ đó, ông đã phấn đấu sẽ khiến cho ra nhiều tiền và xây bệnh viện để có thể phần nào đó hỗ trợ cho 1 số người nghèo không có tiền chữa bệnh. “Và bệnh viện Triều An kế bên nguyên tố đầu tư thì nó còn là tâm huyết cả đời của tôi”, ông kể.

Hoạt động buôn bán của Bệnh viện Triều An duy trì hơi ổn định trong thời kì vừa qua với doanh số đạt trên 300 tỷ đồng, lợi nhuận trong khoảng gần 30 đến 40 tỷ đồng mỗi năm. Phần lớn lợi nhuận sau khi thực hành các phận sự nguồn vốn đều được tiêu dùng để chia cổ tức cho các cổ đông.

Ngoài những khoản đầu tư kể trên, ông Trầm Bê cũng từng đầu tư vào nhiều lĩnh vực hơic trước khi “toàn tâm, toàn ý” cho nguồn vốn nhà băng. Trong lĩnh vực lâm nghiệp và nông nghiệp ông để lại nhiều dấu ấn với Công ty cổ phần Chế biến thủy hải sản Sơn Sơn (2002 – 2004).

Động thái bắt giữ ông Trầm Bê được Bộ Công an diễn ra trong tiến trình dò hỏi công đoạn hai của đại án Phạm Công Danh (nguyên Chủ tịch HĐQT Ngân hàng Xây dựng Việt Nam – VNCB, Tập đoàn Thiên Thanh) gây thất thoát tổng cộng hơn 15.000 tỷ đồng.

Theo dò hỏi trước tiên, ông Trầm Bê cùng hàng loạt cán bộ của Sacombank đã cố tình lách quy định, giúp ông Danh vay tiền tài nhà băng.

Cụ thể, tháng 4/2013, để có tiền trả các khoản vay trước đó tại Ngân bậc nhất tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), ông Danh cùng dàn lãnh đạo cấp dưới đến gặp ông Trầm Bê đề xuất vay 1.800 tỷ đồng. Biết ông Danh chẳng thể trực tiếp vay tiền tài VNCB, ông Bê đồng ý cho vay với của cải cam kết là tiền gửi của VNCB tại Sacombank và giao cho cấp dưới triển khai.

Ông Danh sau đó cắt cử Phan Thành Mai (Tổng giám đốc VNCB), Mai Hữu Khương (34 tuổi, TV HĐQT) chuẩn bị tiền cam kết và khiến cho 6 bộ giấy tờ pháp nhân của 6 tổ chức (do ông Danh thành lập) để vay khống theo phương án buôn bán nhà đất. Giám đốc các tổ chức này đầy đủ là viên chức che chở, lái xe… của Tập đoàn Thiên Thanh được thuê đứng tên.

Cơ quan dò hỏi xác định, trong phi vụ này ông Trầm Bê có chủ trương “giải ngân trước bổ sung sổ sách sau” nên chỉ trong 1 ngày giám đốc các chi nhánh của Sacombank đã chuyển tổng cộng 1.800 tỷ đồng cho 6 tổ chức của ông Danh.

Số tiền này ông Danh trả nợ cho BIDV 1.700 tỷ đồng – khoản vay để chuyển nhượng 5 lô đất thuộc công trình Khu phức hợp TM&DV cao tầng tại Sân vận động Chi Lăng, Đà Nẵng.

Bị cáo buộc cùng hành vi, nguyên thành viên hội đồng nguồn hỗ trợ, nguyên Tổng giám đốc Sacombank – ông Phan Huy Khang – cũng bị bắt giam 4 tháng.

Lệ Chi