Thanh toán di động chật vật thay thế tiền mặt ở Đông Nam Á



Bui Mai Phuong rất thích mua sắm trực tuyến. Cô sử dụng điện thoại đặt mua mọi thứ, từ xống áo đến đồ coi sóc tư nhân. Tuy nhiên, cô lại thích trả bằng tiền mặt.

Cô là 1 trong hàng trăm triệu người mà các tổ chức như Grab hay Tencent muốn tranh giành khi xâm nhập thị phần Internet đang bùng nổ tại Đông Nam Á. Hơn 70% dân số gianh giới này không tiêu sử dụng nhà băng – cao hơn 30% so với nhàng nhàng toàn cầu. Quy mô thị phần thương nghiệp điện tử tại đây cũng được dự đoán chạm 88 tỷ USD năm 2025.

Tuy nhiên, họ sẽ phải thuyết phục các quý hơich như Phuong. “Tôi chưa bao giờ thử trả tiền trên điện thoại, vì không biết cách sử dụng và có vẻ phức tạp”, cô cho biết.

Một người Trung Quốc đang quét mã QR để thanh toán tại Bắc Kinh. Ảnh: AP

Một người Trung Quốc đang quét mã QR để trả tiền tại Bắc Kinh. Ảnh: AP

Trái lại, tại Trung Quốc, hình thức này hơi rộng rãi. Người dân Bắc Kinh hay Thượng Hải có thể không mang tiền cả ngày. Kể cả người ăn mày cũng nhận trả tiền di động. Còn ở Đông Nam Á, tiền mặt vẫn là vua.

Thanh toán tiền mặt khi nhận hàng chiếm 44% tổng thương lượng thương nghiệp điện tử tại đây năm ngoái. Theo đơn vị nghiên cứu IDC, đây có thể vẫn là hình thức rộng rãi nhất trong chí ít 5 năm tới.

“Thách thức lớn nhất với người mua và người bán là tiền mặt vẫn rộng rãi, dễ sử dụng và không đắt đỏ”, Grab nhận xét. Thị trường trả tiền di động tại Đông Nam Á vẫn còn rất mở và chưa có cái tên nào cai trị. Hàng loạt cái tên đã gia nhập cuộc chơi này, như Go-Pay của Go Jek, Grab Pay, Line Pay, Momo và Voyager Innovations. Hãng trò chơi Razer cũng ám chỉ muốn xâm nhập.

Lazada cho biết việc trả tiền tiền mặt khi nhận hàng cũng khiến cho các đơn vị thương nghiệp điện tử tốn nhiều giá thành hơn so với hình thức hơic. Ví dụ, giả thử quý hơich không đủ tiền mặt, hoặc không ở nhà để trả tiền, hàng sẽ bị trả lại, làm cho nảy sinh thêm giá thành logistics. Thanh toán di động sẽ khắc phục 1 số vấn đề trên.

Tuy nhiên, với các nước mà thu nhập nhàng nhàng tháng của người dân chỉ khoảng 200 USD, như Việt Nam hay Indonesia, theo đơn vị dữ liệu CEIC, thuyết phục họ giảm sử dụng tiền mặt sẽ rất cạnh tranh. “Để phá bỏ lề thói sử dụng tiền mặt, Grab đang tạo ra ngày 1 nhiều chọn lựa có thể trả tiền không tiền mặt, từ chuyển dịch, giao đồ ăn đến trả tiền tại các shop bán buôn và nhậu nhẹt”, Grab cho biết.

Các tổ chức trả tiền điện tử đang đánh cược vào việc họ có thể biến nền móng của mình thành 1 siêu thị nhà sản xuất nguồn vốn, cung cấp mọi thứ từ cho vay đến bảo hiểm. Hiện tại, chừng độ tiêu sử dụng trả tiền điện tử tại Đông Nam Á còn hơi tản mát. Theo IDC, ví điện tử được dự đoán chiếm 16% thương lượng thương nghiệp điện tử gianh giới này năm 2021, tăng so với 9% năm ngoái.

Tại các nước như Việt Nam, nhiều người chỉ đơn thuần là cho rằng mình không cần mở account nhà băng. Quang Thi Si – 1 người nhặt phế liệu tại TP HCM cho biết công việc của bà chỉ xoay quanh tiền mặt. “Khi nào cần gửi tiền về quê, tôi lại nhờ bạn bè cầm về. Tôi không nghĩ sau này sẽ có account nhà băng, vì tôi có cần đâu”, bà cho biết.

Dù vậy, Si vẫn có điện thoại. Hơn 90% lượng truy vấn cập Internet tại Đông Nam Á là qua điện thoại, 1 nghiên cứu của Google-Temasek cho biết. Nhưng nói cả khi có điện thoại, tại các nước như Philippines, tuyến đường truy vấnền Internet chậm cũng là rào cản lớn với trả tiền điện tử.

Những thách thức tương tự có thể cản bước Ant Financial và Tencent, khi các tổ chức này đang mua hướng tăng trưởng cho Trung Quốc. Ant Financial hiện có 600 triệu quý hơich và đang đặt kế hoạch lên 2 tỷ trên toàn cầu trong thập kỷ tới. Họ đã tăng cường đầu tư vào gianh giới này, trong đó có việc mua cổ phần tại đơn vị fintech Thái Lan – Ascend Money. Tuy nhiên, nhà sản xuất của họ chính yếu dừng cho hơich du hý Trung Quốc ở nước ngoài. Tencent cũng đã lần đầu mở mang ra nước ngoài với giấy phép cung cấp nhà sản xuất trả tiền điện tử tại Malaysia.

Dù vậy, Michael Yeo – Giám đốc Nghiên cứu tại IDC nhận định các đại gia Trung Quốc này “đã nhập tiệc quá muộn”. “Khi họ có phiên bản cho người dân địa phương, các tổ chức trong nước cũng đã có lợi thế hơi rồi”, Yeo cho biết.

Hà Thu(theo Reuters)