Ông Nguyễn Đức Kiên: Sớm muộn cũng phải có Thuế tài sản



Chia sẻ với VnExpress, ông Nguyễn Đức Kiên – Phó chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Quốc hội cho biết, ông không đột ngột khi Bộ Tài chính thông báo dự thảo Luật Thuế của cải lấy quan niệm.

Bộ Tài chính vừa thông báo dự thảo Luật Thuế của cải để lấy quan niệm. Quan điểm của ông về các yêu cầu này thế nào?

Thuế của cải được nhiều nước trên toàn cầu vận dụng. Luật này cũng nằm trong lịch trình đổi thay tích cực thuế thích hợp với thời kỳ hướng tới Việt Nam là nước công nghiệp đương đại. Nói cách khác, trước sau gì cũng phải khiến, không sớm thì muộn.

Nhưng yêu cầu này mới dừng lại ở ý tưởng của cơ quan được cắt cử soạn thảo, chưa qua thời kỳ đóng góp quan niệm từ các cơ quan liên đới, bởi thế cứng cáp còn nhiều điểm chưa thuyết phục.

Ông Nguyễn Đức Kiên - Phó chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Quốc hội.

Ông Nguyễn Đức Kiên – Phó chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Quốc hội.

Tuy nhiên, ngay kế hoạch tiếp cận vun đắp dự thảo Luật đã có vấn đề khi chưa khiến rõ được các điểm cốt lõi không thể xem nhẹ.

Thứ nhất, qua luật này phải khiến rõ vấn đề sở hữu bất động sản, kế hoạch của Nhà nước là cam đoan mỗi công dân sở hữu nhà hay cam đoan quyền có 1 chỗ ở? Nếu ai cũng muốn sở hữu nhà thì quỹ đất lấy đâu cho đủ? Hiến pháp quy định “đất đai là sở hữu toàn dân”, nhưng cũng đề cập “mọi người có quyền sở hữu bất động sản”, nghĩa là có thể đi thuê, mua nhà chứ không đề nghị ai cũng phải sở hữu nhà.

Vì thế, vấn đề đặt ra tà tàm sao đổi thay tích cực tiền lương, thu nhập, thuế … để mỗi người có quyền có chỗ ở và cam đoan đủ trả tiền thuê nhà, đủ sống cả khi về hưu.

Nhìn lại kinh nghiệm các nước đương đại như EU, OECD khi thị phần cần lao mở mang thì chỗ ở phụ thuộc công ăn việc khiến, chứ không phải đề nghị ai cũng có nhà. Tiếc là điều này dự luật không đề cập tới.

Thứ hai, Luật phải góp phần hình thành tư duy, nhận thức mới trong nền kinh tế, từ đó xác định lại hướng vững mạnh của thị phần đất đai, tỉnh thành Việt Nam.

Cuối cùng, cũng giống như bất kỳ luật thuế nào khác, khi ban hành, nó phải cam đoan nguồn thu cho ngân sách.

Dự thảo Luật Thuế của cải quy định “nhà có trị giá trên 700 triệu đồng sẽ phải nộp thuế”, ông nghĩ sao về ngưỡng chịu thuế này?

Bộ Tài chính có lý của họ khi dựa vào suất đầu tư vun đắp của Bộ Xây dựng ban hành để đưa ra ngưỡng 700 triệu đồng. Dư luận cũng có lý khi so sánh với suất vốn đầu tư mà nhà băng chính sách xã hội cho vay mua nhà là 1,05 tỷ đồng. Nhưng ngưỡng 700 triệu hay 1,05 tỷ đồng đều chưa “chốt”.

Hơn nữa, như tôi đã đề cập, dự Luật Thuế của cải không hợp nhất được kế hoạch vun đắp luật ngay trong tiếp cận. Khi chưa hợp nhất mà bàn ngay vào nội hàm thì không khách quan và mọi thảo luận sẽ mất đi tính kỹ thuật. Giống như đàn bà chưa lấy chồng mà cha mẹ bàn ra tán vào sinh đứa con đầu lòng phải là đàn bà, đứa thứ hai là con trai…, thì không hợp lý.

Vì thế, đừng vội bàn thuế ngưỡng nhà phải đóng cao, phải chăng hay vừa… mà nên bàn biện pháp khiến sao để người dân có thu nhập, đủ trả tiền thuê nhà và trang trải cuộc sống đến cuối đời. Đấy mới là chuyện không thể xem nhẹ.

Nếu buộc phải thu, khiến thế nào để người dân không giận dữ như bây giờ?

– Những bức xúc của người dân về yêu cầu vừa qua, theo tôi, chỉ là xúc cảm trợ thời bợ. Dư luận “nổi sóng” vì họ chưa nắm hết nguồn tin.

Còn cơ quan chủa quản Nhà nước vẫn hành xử với người dân như thời “hồng hoang”, họ quên rằng thời cho gì đọc nấy đã qua từ lâu, giờ là thời đại truyền thông của Internet, mạng xã hội. Chính vì tiếp cận truyền thông hời hợt nên gây ra bức xúc của người dân, xã hội là cố nhiên.

Theo tôi, phải vun đắp chỉ tiêu thuế, đổi thay tích cực thuế, đưa ra thống kê cho người dân thấy họ đang phải chịu bao lăm sắc thuế. Sau khi cơ cấu lại, bao lăm sắc thuế được loại bỏ, nguồn thu có cam đoan công khai, sáng tỏ hay không. Cải cách thuế là thu 1.000 tỷ thì chi trong khuôn khổ này và có ưu ái quy trình rõ ràng, không có chuyện thu 1, chi hai.

Riêng dự Luật Thuế của cải, cần nêu rõ thuế này có hiệu lực sẽ thay thế Luật Thuế đất phi nông nghiệp. Trước nay, theo Luật Ngân sách, Luật Sử dụng đất đai, tiền chuyển quyền tiêu dùng đất để lại cho địa phương. Nghĩa là ngân sách Trung ương mất hẳn nguồn lực đất nước này. Khi cơ cấu lại, thuế của cải thay thế Luật Thuế phi nông nghiệp cứng cáp ngân sách đất nước sẽ được hưởng lợi.

Luật thuế tài sản vẫn chỉ là ý tưởng của cơ quan được phân công soạn thảo

Luật thuế của cải vẫn chỉ là ý tưởng của cơ quan được cắt cử soạn thảo

*Ông Nguyễn Đức Kiên san sẻ về công trình Luật Thuế Tài sản

Ông nghĩ sao về vai trò Luật Thuế của cải trong chống đầu tư thị phần nhà đất?

Với ngưỡng mức khởi điểm chịu thuế là 700 triệu đồng, tôi chắc rằng kế hoạch chống đầu tư thị phần đất đai không khiến được.

Ngoài ra, giả sử chỉ mình thuế của cải sẽ không xử lý được không cân bằng trong đất đai. Nhà đầu tư không phải người chủ đích thực, họ chỉ trợ thời sở hữu và sẽ bán đi khi có lời. Thực chất nhà đầu tư đang ăn không cân bằng địa tô từ đất. Chống đầu tư bằng thuế của cải, có chăng, phải đánh mạnh chỗ này. Cùng với đó đưa ra mức thuế suất thu nhập tư nhân thật cao đánh vào chuyển nhượng quyền tiêu dùng đất.

Trước bức xúc của dư luận, 1 đôi quan niệm kể tới việc nên đánh thuế của cải từ căn nhà thứ hai trở đi hoặc áp luỹ tiến như thuế thu nhập tư nhân. Còn ông thì sao?

Thú thực tôi cảm thấy bất an khi thay vì đánh thuế căn nhà thứ hai trở đi như trước, dự thảo Luật lại tiếp cận với ý tưởng vận dụng ngay từ căn nhà trước nhất.

Tôi vẫn đề cập kế hoạch của luật này phải là điều chỉnh nguồn lực đất nước dựa trên đổi thay nhận thức người dân từ xã hội nông nghiệp sang xã hội công nghiệp. Tức là điều chỉnh nhận thức về bất động sản, đất ở để không lãng phí nguồn lực đất nước, xã hội.

Cơ quan chủa quản giả sử hợp nhất được ý kiến điều chỉnh thị phần, điều tiết người thu nhập cao và phân bổ lại nguồn lực, lúc đó mới đưa ra mức đánh thuế. Còn không, phương án nào đưa ra cũng có điểm mạnh, yếu.

Không phải không có bí quyết, nhưng có hợp nhất được cách khiến hay không mới đáng bàn. Xu thế bây giờ là cứ bàn việc nhỏ mà không đề cập cái lớn, khi mà chính cái lớn kia mới quy chế việc túi tiền người dân bị rút thế nào.

Nguyễn Hoài

Video: Chung Lộc