Năm kỳ tích của kinh tế Việt Nam 2017



Năm 2017 khép lại với mức tăng trưởng kinh tế đạt 6,81%, vượt tiêu chí 6,7% Quốc hội giao; lạm phát cán đích 3,53%, rẻ hơn mục tiêu đưa ra là 4%. Đây cũng là mức tăng GDP ngưỡng mộ nhất, cao nhất trong 6 năm qua. Cùng với đó 13 kế hoạch vững mạnh kinh tế – xã hội Quốc hội giao đều đạt và vượt mục tiêu.

Dấu ấn tăng trưởng kinh tế theo ông Nguyễn Bích Lâm – Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê, là nhờ sự trỗi dậy, bình phục mạnh mẽ của nền kinh tế vào nửa cuối năm 2017. Nhớ lại thời điểm đầu năm 2017 khi chấm dứt quý I kinh tế chỉ tăng 5,1% (sau soát xét là 5,15%), ông Lâm đề cập, có không ít nghi ngại cho rằng kinh tế sẽ khó cán đích mốc tiêu chí 6,7%. Có những lúc tưởng chừng tiêu chí 6,7% sẽ khó khả thi, nhưng nhờ nỗ lực và chỉ đạo, giao kế hoạch tới từng Bộ, ngành nghề, lĩnh vực của Chính phủ, nền kinh tế quay đầu và đạt mức tăng ngoạn mục vào nửa cuối năm.

“Mức tăng trưởng hơn 7% của quý III và quý IV là cú hích lớn cho nền kinh tế năm qua”, lãnh đạo Tổng cục Thống kê thẩm định.

Kinh tế năm 2017 có bước đột phá tăng ở nhiều lĩnh vực. Ảnh: AP

Kinh tế năm 2017 có bước đột phá tăng ở nhiều lĩnh vực. Ảnh: AP

Xuất nhập cảng, lôi kéo đầu tư nước ngoài, nông nghiệp và tổ chức thành lập mới… là những điểm sáng được lãnh đạo Tổng cục Thống kê nêu, góp vào bức tranh kinh tế 2017.

Kết thúc năm 2017, xuất nhập cảng đạt gần 425 tỷ USD, lần đầu vượt con số 400 tỷ USD và được coi là “kỳ tích” trong thập niên qua. Bên cạnh đó, chuyển đổi cơ cấu trong nông nghiệp giúp bản đồ này có lội ngược dòng từ mức âm năm 2016, ghi nhận tăng gần 3% sau 1 năm. “Điểm sáng tăng trưởng trong nông nghiệp rất đáng ghi nhận, bởi chuyển đổi cơ cấu để tăng 1% trong ngành nghề này vô cùng cạnh tranh”, ông Nguyễn Bích Lâm san sẻ.

Với việc lôi kéo được 35,88 tỷ USD từ các nhà đầu tư ngoại (tăng 42,3%), Việt Nam đã trở thành 1 “hiện tượng” của cả bản đồ châu Á. Năm 2017 cũng là năm cả nước có hơn 126.000 tổ chức được thành lập mới, trong đó 93,7% đã đi vào hoạt động có mã số thuế, kế quả kinh doanh nảy sinh.

Điểm sáng tiếp theo góp vào mức tăng chung của kinh tế là bản đồ công nghiệp chế biến, chế tác tăng 14,5% so với cùng kỳ năm ngoái nhờ phần đông từ sự đóng góp của Samsung và Formosa. Tính toán của Tổng cục Thống kê cho thấy, Samsung và Formosa đã đóng góp 4,02 điểm % vào mức tăng 9,4% của ngành nghề công nghiệp trong năm 2017.

Tuy nhiên, trong số các kế hoạch ‘soi chiếu’ tăng trưởng kinh tế như xuất nhập cảng, nông nghiệp, công nghiệp… đều có mức tăng ngưỡng mộ thì 1 chỉ số lâu nay vẫn nằm trong “rổ” tham chiếu GDP là tăng trưởng điện thương phẩm lại có 1 năm quay đầu giảm mạnh, chỉ còn 8,92% so với mức 11-12% các năm trước.

Lý giải điều này với VnExpress, ông Nguyễn Bích Lâm giải thích do cơ cấu sản lượng điện năm nay đã có đổi thay so với các năm trước khi dựa cốt yếu vào thủy điện, cộng với thời tiết mát năm qua đã khiến cho nhu cầu tiêu dùng điện sinh hoạt của dân cư giảm mạnh. Cho rằng hoạt động cung cấp chẳng thể tách rời với điện, theo ông giả thiết nhìn con số tăng tổng 8,92% chưa thể nhắc hết được câu chuyện mà cần bóc tách từng con số sẽ thấy từng bản đồ vẫn có mức tăng so với trước.

“Điện thương phẩm tăng rẻ vì nhu cầu tiêu dùng dân cư giảm do ảnh hưởng nhân tố thời tiết mát hơn mọi năm, khi mà điện cho cung cấp vẫn được ngành nghề điện đáp ứng đủ”, ông Lâm nhắc.

Bóc tách từng số liệu của tỷ lệ tăng trưởng điện thương phẩm, lãnh đạo Tổng cục Thống kê phân tichs, điện cung cấp bản đồ công nghiệp, vun đắp năm 2017 vẫn tăng 11,4%, “hoàn toàn thích hợp” so với mức tăng trưởng kinh tế 6,81%.

Bên cạnh đó, điện cho dân cư, tiêu dùng giảm gần 2% khi chỉ đạt ngưỡng tăng 4,4%; điện bản đồ nông – lâm, thủy sản tăng 19,76% và tỷ lệ điện trong lĩnh vực thương nghiệp, tương đốich sạn, nhà hàng tăng 9,89%; các hoạt động tương đốic là 7,26%.

Bước sang năm 2018, Chính phủ đặt tiêu chí tăng trưởng GDP đạt 6,7%, tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân khoảng 4%. Nợ đọng thuế quyết tâm giảm xuống dưới 5%, tăng thu ngân sách 4%, kiểm soát bội chi ngân sách ở mức 3,7%…

Theo các chuyên gia dự tính thiên hướng tăng trưởng mạnh của Việt Nam sẽ tiếp diễn nhờ dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, cùng sự bình phục của thị phần mặt hàng toàn cầu. Bên cạnh đó, 1 số chính sách rất lớn, đáng đề cập nhất là mô phỏng đặc khu kinh tế đặc trưng hay tiến trình cổ phần hóa các tập đoàn, tổng tổ chức nhà nước màu đầu được giới phân tách kỳ vọng sẽ mang tới các động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế.

Đánh giá về kỹ năng vững mạnh của 1 số lĩnh vực như chế biến chế tác, nhà ở, nhà sản xuất… Tiến sĩ Võ Trí Thành, nguyên Phó viện trưởng Viện Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) nhìn nhận, sẽ khó có kỹ năng bứt phá mạnh như 2017. Cho dù triển vọng trước mắt đã khả quan hơn, rủi ro trong trung hạn vẫn lớn.

Ông cho rằng thách thức lớn nhất với nền kinh tế vẫn là nhân tố đến từ bên ngoài như địa chính trị. Còn nội lực bên trong, phải xử lý liên kết tăng trưởng trong ngắn hạn và tái cấu trúc thiết chế, thu dọn điều kiện buôn bán trói buộc tổ chức.

Với độ mở nền kinh tế bây giờ tương đối lớn diễn đạt qua số liệu xuất nhập cảng năm 2017 lên gần 425 tỷ USD, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê cho rằng, mục tiêu tăng trưởng kinh tế Việt Nam 6,7% “hoàn toàn khả thi nhưng không ít thách thức”. Vị này cũng cho rằng, sức ép tăng trưởng năm tới sẽ ‘dồn toa’ vào các quý cuối năm, bởi mức tăng năm 2017 tương đối lớn. “ Nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nguyên, nhiên liệu nhập từ bên ngoài, giả thiết không có sự chỉ đạo sát tiêu chí GDP 6,7% sẽ đạt được”, ông Lâm lưu ý.

Trong khi đó, ông Ousmane Dione – Giám đốc Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam lại lo lắng tới năng suất cần lao Việt Nam, dù tốc độ tăng nhưng vẫn rẻ so với các nước, bình quân khoảng 4% so với 7% của Trung Quốc và 5% của Hàn Quốc. Với tốc độ tăng năng suất như ngày nay, Việt Nam khó có thể duy trì được đà tăng trưởng nhanh để theo kịp quỹ đạo vững mạnh của những nước như Hàn Quốc và Singapore.

“Dù tính toán năng suất theo cách nào thì thắc mắc cần đặt ra vẫn là hiệu quả, khiến cho thế nào để nền kinh tế Việt Nam tăng được kỹ năng kỹ sảo cung cấp với cùng 1 mức đầu vào. Không cách nào tương đốic cần phải có thiết chế thị phần hiệu quả và sự hỗ trợ của nhà nước“, Giám đốc Quốc gia WB tại Việt Nam nêu quan niệm.

Anh Minh