Năm 2020 phải xử lý dứt điểm doanh nghiệp làm thất thoát vốn Nhà nước



Với 97,33% đại biểu đồng tình, sáng 15/6, Quốc hội đã ưng chuẩn Nghị quyết về tiếp diễn hoàn thiện, đẩy mạnh việc thực hành chính sách, luật pháp về điều hành, tiêu dùng vốn, của cải Nhà nước tại tổ chức và cổ phần hoá tổ chức Nhà nước.

Đánh giá sức khoẻ tổ chức sau cổ phần hoá đã sáng tỏ hơn, nhưng Đoàn giám sát Quốc hội chỉ ra nhiều tránh, bất cập và vi phạm luật pháp trong buôn bán, điều hành nguồn vốn và quản trị tổ chức trong quá trình thoái vốn Nhà nước.

Vì thế, Quốc hội giao Chính phủ điều hành, giám sát chặt chẽ việc huy động, tiêu dùng vốn của tổ chức nhà nước, nhất là việc vay nợ nước ngoài, các công trình đầu tư trong nước và ở nước ngoài, nguồn vốn mua bán, sáp nhập tổ chức; tránh tối đa cấp bảo lãnh của Chính phủ đối với tổ chức nhà nước.

Sản xuất tại một doanh nghiệp thuộc Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex). Ảnh: P.V

Sản xuất tại 1 tổ chức thuộc Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex). Ảnh: P.V

Theo báo cáo giám sát về tiêu dùng vốn, cổ phần hoá tổ chức Nhà nước của Quốc hội, cuối năm 2016 có 18 tập đoàn, tổng tổ chức đầu tư vào 110 công trình ở nước ngoài, với tổng vốn đăng ký 12,6 tỷ USD, giải ngân 7 tỷ USD, cốt yếu trong lĩnh vực viễn thông, điều tra khai thác dầu khí, khai thác khoáng sản, trồng cây cao su…

Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) là tập đoàn có số vốn đăng ký đầu tư ra nước ngoài lớn nhất, gần 6,7 tỷ USD (chiếm 53%), kế đến là Tập đoàn Viễn thông Quân tổ (Viettel) 2,12 tỷ USD và Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam 1,41 tỷ USD.

Lượng vốn “đổ” vào các công trình đầu tư ở nước ngoài lớn, song lại dàn trải, hiệu quả chưa cao, theo thẩm định của báo cáo giám sát. Trong 7 tỷ USD các tập đoàn đã giải ngân thì 25,5% công trình báo lỗ, 29% công trình lỗ lũy kế. Lợi nhuận được chia cho Việt Nam năm 2016 là 145 triệu USD, bình quân 2% tổng vốn đầu tư ra nước ngoài thực hành.

Một nhiệm vụ nữa được Quốc hội giao Chính phủ làđến năm 2020 xử lý dứt điểm các tổ chức vi phạm luật pháp, để thất thoát, tiêu hao vốn, của cải nhà nước, các công trình đầu tư chậm tiến độ, kém hiệu quả, thua lỗ kéo dài. Số công trình này không được tiêu dùng ngân sách nhà nước để xử lý. Riêng với các tổ chức không có phương án cơ cấu lại khả thi có thể ứng dụng giải pháp phóng thích, vỡ nợ theo quy định luật pháp.

Nghị quyết giám sát của Quốc hội cũng nêu rõ, Chính phủ cần tiến hành thanh tra việc chuyển đổi mục đích tiêu dùng đất từ cung cấp sang buôn bán, vun đắp bất động sản quá trình 2011- 2017, báo cáo Quốc hội tại kỳ họp thứ 8 (tháng 10/2019).

“Kiểm điểm và xử lý sứ mệnh theo quy định của luật pháp đối với tập thể, tư nhân, nhất là người đứng đầu trong việc để xảy ra các vi phạm về điều hành tiêu dùng vốn, của cải nhà nước và cổ phần hóa tổ chức nhà nước”, Nghị quyết của Quốc hội nêu. Các kết quả này báo cáo Quốc hội tại kỳ họp thứ 7 (tháng 5/2019).

Chính phủ cần cách tân cơ chế để tổ chức đích thực chủ động trong trả tiền lương, tiền thưởng dựa vào năng suất cần lao, hiệu quả cung cấp, buôn bán; đảm bảo hài hoà lợi ích của Nhà nước, tổ chức, người cần lao; lôi kéo cần lao có tay nghề cao.

Kiểm toán Nhà nước kiểm toán Quỹ Hỗ trợ bố trí, tăng trưởng tổ chức và việc tiêu dùng nguồn thu từ đất của các tổ chức nhà nước đã cổ phần hóa quá trình 2011-2017, báo cáo Quốc hội kết quả tại kỳ họp thứ 7 (tháng 5/2019).

Nguyễn Hoài