Đề xuất giao dự án nhà máy nhiệt điện 2 tỷ USD cho liên danh với Trung Quốc



Bộ Công Thương vừa có văn bản gửi Thủ tướng, báo cáo phương án cộng tác đầu tư 1 số công trình nhà máy nhiệt điện. Theo đó, Bộ này kiến nghị Thủ tướng giao liên danh Tập đoàn Geleximco – Công ty TNHH Hong Kong United (HUI) thực hành công trình Nhà máy nhiệt điện Quỳnh Lập 1 (Nghệ An) thay cho Tập đoàn Công nghiệp than – khoáng sản Việt Nam (TKV).

Lý do buộc phải này, Bộ Công Thương thẩm định do kỹ năng kỹ sảo của TKV không đáp ứng nhu cầu vốn triển khai công trình đúng tiến độ. Tập đoàn Than & khoáng sản cũng đang gặp cạnh tranh trong huy động vốn cho các công trình đầu tư, trong đó có vốn đối ứng triển khai công trình Quỳnh Lập 1. Đến cuối tháng 9/2017, độing nợ vay hợp lực của TKV khoảng 78.000 tỷ đồng, với hệ số nợ/vốn chủ sở hữu 2,5 lần.

Nếu đầu tư vốn vào công trình nhiệt điện Quỳnh Lập 1, TKV sẽ phải huy động thêm khoản nợ vay 39.000 tỷ và sau 3 năm nữa độing nợ vay của tập đoàn này có thể lên tới trên 100.000 tỷ đồng, dẫn đến tỷ lệ nợ/vốn chủ sở hữu sẽ vượt quá quy định cho phép.

Ngoài ra, sau hơn 2 tháng đốc thúc hiện TKV vẫn chưa báo cáo Bộ Công Thương kết quả làm cho việc rốt cục với 2 nhà đầu tư là Kospo và Samtan (Hàn Quốc) về thu xếp vốn vay cho công trình không có bảo lãnh Chính phủ, dù đã đạt được thoả thuận nhanh nhất tỷ lệ vốn góp đầu tư TKV 36%, Kospo 34% và Samtan 30%.

Phối cảnh dự án Nhiệt điện Quỳnh Lập (Nghệ An).

Phối cảnh công trình Nhiệt điện Quỳnh Lập (Nghệ An).

Trường hợp TKV, Kospo, Samtan không hợp lực việc thu xếp vốn, hợp đồng mua bán điện công trình theo hướng không có bảo lãnh Chính phủ, thì việc cộng tác giữa các bên không thành công, làm cho tiến độ thực hành công trình bị chậm lại.Tình trạng này kéo dài, Bộ Công Thương lo ngại, không rõ khi nào các bên đạt được thoả thuận rốt cục, và sẽ làm cho chậm tiến độ triển khai, vận hành công trình vào 2022 – 2023 theo quy hoạch Sơ đồ điện VII điều chỉnh.

“Với các vấn đề tòn tại nêu trên thì buộc phải phương án thực hành công trình của TKV chẳng thể khẳng định bảo đảm tính khả thi để trình Thủ tướng coi xét, ưng ý”, Bộ Công Thương khẳng định.

Ngoài ra, giả như để diễn biến thoả thuận tiếp diễn kéo dài hoặc TKV phải mua kiếm đối tác thì sẽ chậm triển khai thực hành công trình, tác động tới hiệu quả đầu tư, không lường hết các nhân tố nảy sinh như trượt giá, trượt tỷ giá…

Do đó, nhà chức trách cho rằng, việc giao công trình Nhiệt điện Quỳnh Lập 1 cho liên danh Geleximco – HUI, sẽ giúp tập đoàn giảm sức ép thu xếp vốn, và tập hợp thực hành các công trình tương đốic. Thay thế TKV tại công trình này, liên danh Geleximco và đối tác Trung Quốc có sứ mạng khẩn trương thực hành công trình theo quy định bảo đảm tiến độ, quan hệ lâu dài; thoả thuận bàn giao công trình, coi xét trả tiền các mức giá trong công đoạn chuẩn bị đầu tư mà TKV đã thực hành.

Kiến nghị giao công trình này cho liên danh Geleximco – HUI, song Bộ Công Thương cũng lo ngại khi 80% vốn thực hành công trình chính yếu vay từ Trung Quốc.

Đánh giá kỹ năng kỹ sảo liên danh cho thấy, phương án nguồn vốn mà Geleximco và liên danh đưa ra lại gần như dựa vào vốn vay từ Trung Quốc, với tỷ lệ vốn đối ứng 20% vốn chủ sở hữu và 80% vốn vay. Dự kiến lãi suất vay từ nguồn nguồn vốn vay thương nghiệp là 10,86% 1 năm và quốc tế là 11,77% 1 năm.

80% độing mức đầu tư công trình sẽ được huy động từ đội hợp các nhà băng do Ngân hàng Phát triển nhà nước Trung Quốc đứng đầu, gồm: Ngân hàng Trung Quốc, Ngân hàng Xây dựng Trung Quốc, Ngân hàng Xuất du nhập Trung Quốc chi nhánh Hồ Nam, An Huy và Ngân hàng Công Thương Trung Quốc.

“Nếu giao cho liên danh này công trình Nhiệt điện Quỳnh Lập 1 sẽ chuyển thành vốn tư nhân 100%. Khi công trình không sử dụng vốn nhà nước khó có thể buộc phải chủ đầu tư thực hành nội địa hoá thiết bị nhà máy nhiệt điện đốt than. Chưa nhắc sự tham dự của nhà thầu, nhà đầu tư Trung Quốc, tiêu sử dụng thiết bị của Trung Quốc vào công trình…”, cơ quan điều hành các công trình điện quan ngại.

Trong khi đó liên danh Geleximco – HUI tỏ ra tương đối tự tín vào kỹ năng kỹ sảo nguồn vốn triển khai công trình dù 80% là vốn vay. Liên danh này cũng xin hứa đẩy nhanh tiến độ thực hành công trình: 3 tháng diễn ra từ ngày thành lập đội chức liên doanh sẽ hợp đồng hợp đồng bồi hoàn, phóng thích mặt bằng; 2 tháng tiếp theo ký hợp đồng khuyên nhủ điều hành, giám sát khoa học…

Trước đó, năm 2017 liên danh Geleximco – HUI đã 2 lần gửi văn bản tha thiết được làm cho nhà máy nhiệt điện Quỳnh Lập 1 và Quảng Trạch 2, vốn đang được giao cho các tập đoàn năng lượng trong nước là TKV và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) làm cho chủ đầu tư.

Với công trình nhiệt điện Quỳnh Lập 1 hiện do Tập đoàn Than và khoáng sản Việt Nam (TKV) làm cho chủ đầu tư, Geleximco buộc phải liên danh Geleximco –HUI sở hữu 75% cổ phần, 25% còn lại thuộc TKV. Còn với công trình nhiệt điện Quảng Trạch 2 do Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) làm cho chủ đầu tư, doanh nghiệp này buộc phải nắm hẳn 100% cổ phần.

Trong các văn bản gửi Bộ Công Thương trước đây, cả TKV và EVN đều tỏ ý không đồng tình giao các công trình này cho Geleximco – HUI. Với Quảng Lập 1, TKV cho rằng, nội dung buộc phải cộng tác của liên danh Geleximco – HUI “không thích hợp với chủ trương kêu gọi đầu tư công trình này của Hội đồng người tham dự TKV, theo đó TKV nắm giữ cổ phần chính”. Còn EVN cũng cho rằng, việc Geleximco buộc phải đầu tư theo hình thức PPP công trình Quảng Trạch 2 chưa được quy định đối với công trình điện.

Dự án nhiệt điện Quảng Lập 1, Quảng Trạch 2 là hai công trình nhiệt điện không thể bỏ lỡ nằm trong quy hoạch điện lược đồ VII đất nước đã được Chính phủ chuẩn y.

Nhà máy nhiệt điện Quỳnh Lập 1 vun đắp trên diện tích 150 ha, TKV được Chính phủ giao cho làm chủ đầu tư với độing vốn 2,1 tỷ USD. Nhà máy có công suất lắp đặt 2 x 600 MW gồm 2 đội máy, dự định sẽ phát điện vào năm 2020 và hàng năm cung cấp vào màng lưới điện đất nước khoảng 6,6 tỷ kWh điện.

Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch 2 thuộc công trình Trung tâm nhiệt điện Quảng Trạch do EVN làm cho chủ đầu tư, khởi công từ cuối năm 2015. Nhà máy gồm 2 đội máy chính với công suất ngoài mặt 1.200 – 1.320MW, độing vốn đầu tư khoảng 2,4 tỷ USD, dự định vận hành từ năm 2024.

Hoài Thu