Thương hiệu ‘vang bóng một thời’ chật vật trên sàn chứng khoán



Thị trường chứng khoán từ đầu năm đến nay chứng kiến sự xuất hiện và quay lại của không ít thương hiệu truyền thống như: Miliket, Kem Thủy Tạ hay Giày Thượng Đình…

Tuy nhiên, câu chuyện lên sàn chứng khoán với kỳ vọng sắm lại “ánh hào quang” có phần thiếu thực tiễn khi hồ hết những cổ phiếu này vẫn không sắm được sự quan tâm từ phía nhà đầu tư. Tình trạng mất thanh khoản, thị giá đi ngang là điều dễ thấy với hồ hết những cổ phiếu của các thương hiệu truyền thống.

thuong-hieu-truyen-thong-vat-va-tren-san-chung-khoan

Đồ thị cổ phiếu TTJ của Công ty cổ phần Thủy Tạ trong hiện trạng đi ngang và mất thanh khoản. Nguồn: VNDirect

Đăng ký thương lượng trên UPCoM từ cuối tháng 6/2017, dù thị giá đã tăng hơn gấp đôi nhưng cổ phiếu TTJ của Công ty cổ phần Thủy Tạ vẫn không lôi kéo được sự quan tâm từ nhà đầu tư.

Trong hơn 3 tháng lên sàn chứng khoán, cổ phiếu của thương hiệu kem thành lập năm 1945 chỉ khớp lệnh chưa nổi 10.000 đơn vị, hơn 30 phiên thương lượng gần nhất không có thanh khoản.

Tình cảnh tương tự cũng diễn ra với cổ phiếu CMN của Công ty cổ phần Lương thực Thực phẩm Colusa-Miliket. Lên sàn UPCoM từ đầu tháng 7/2017, cổ phiếu của đơn vị sở hữu thương hiệu mì Miliket dù tăng hơn 50% nhưng thanh khoản chỉ từ vài trăm cho tới vài ngàn cổ phiếu mỗi phiên.

Tuy nhiên, thực trạng này của Kem Thủy Tạ hay Miliket vẫn còn hơi hơn nhiều so với những đơn vị hơic. Diêm Thống Nhất lên sàn chứng khoán từ giữa năm 2014 với giá tham chiếu trước hết là 12.000 đồng mỗi cổ phiếu. Sau hơn 3 năm, cổ phiếu của đơn vị này đến nay chỉ còn 5.400 đồng với hiện trạng mất thanh khoản kéo dài, cách vài tháng mới có 1 thương lượng.

Cổ phiếu GTD của Công ty cổ phần Giầy Thượng Đình lên sàn UPCoM với giá 44.000 đồng từ cuối năm 2016. Nhưng chỉ sau hơn 10 tháng thương lượng, cổ phiếu này chỉ còn 12.100 đồng – mất hơn 70% trị giá.

Điều đặc thù là quá trình lao đốc của cổ phiếu GTD được diễn ra chỉ bằng 3 phiên thương lượng với mỗi phiên khớp lệnh tại mức giá giảm hơn 30% so với tham chiếu, quãng thời kì còn lại cổ phiếu này rất nhiều không có thanh khoản.

Theo 1 số chuyên gia, thực trạng này của các đơn vị truyền thống không phải không có tiêu chí.

Nhà đầu tư trên thị phần trước khi quy chế đầu tư thường xác định 2 nguyên tố là tiềm năng tăng trưởng của cổ phiếu và nguồn “hàng”. Tiềm năng tăng trưởng, hay kỳ vọng sinh lời của cổ phiếu được thể hiện qua kết quả buôn bán hiện giờ và triển vọng trong mai sau của đơn vị. Trong khi nguồn hàng, hay thanh khoản của cổ phiếu là điều kiện cần để cam kết việc đầu tư và hiện thực hóa lợi nhuận. Tuy nhiên, cả hai điều kiện này với các thương hiệu truyền thống đều khó có thể đáp ứng.

Sau quá trình hoàng kim trước đây, các đơn vị truyền thống hiện gặp nhiều khó khăn khi vấp phải sự khó khăn ngày 1 ác liệt từ thị phần.

Doanh thu của Kem Thủy Tạ trong 5 năm mới đây chỉ vòng vo ngưỡng 50 tỷ đồng mỗi năm với biên lợi nhuận gộp khoảng 20 tỷ đồng. Nếu so sánh với tốc độ tăng trưởng doanh số mảng kem của Kido Foods khoảng 77% từ năm 2013 đến nay và doanh số năm 2016 đạt hơn 1.000 tỷ đồng, kết quả của Kem Thủy Tạ rất nhiều chỉ “giậm chân tại chỗ”.

Với Miliket, sau hơn 40 năm xuất hiện trên thị phần, diễn biến hoạt động của đơn vị này những năm mới đây trên đà sa sút, không được cải thiện khi mặt hàng kém quyến rũ, dẫn đến lượng hàng tồn kho và nợ phải trả tăng vọt. Báo cáo vốn đầu tư kiểm toán năm 2016 cho thấy kết quả buôn bán của đơn vị giảm mạnh về mức phải chăng nhất trong vòng 5 năm quay lại đây, ghi nhận tuần tự 461 tỷ đồng doanh số và 25 tỷ đồng lợi nhuận.

Với kế hoạch tập hợp vào phân khúc bình dân, đặc thù là địa bàn nông thôn, Miliket đã đầu tư dây chuyền cung ứng và tung ra nhiều mặt hàng mới nhằm tăng sức khó khăn. Tuy nhiên, hình ảnh thân thuộc không giúp Miliket giữ được thị phần, đặc thù khi Acecook, Masan và 1 số thương hiệu mới nổi đua nhau tranh phần.

Với Giầy Thượng Đình và Diêm Thống Nhất, tình cảnh cũng không hơic nhiều khi cả hai đơn vị này đang vật lộn trong khó khăn.

Là thương hiệu có hơn 55 năm lịch sử, với mặt hàng nổi danh là giày vải, song hoạt động buôn bán cũng như diễn biến vốn đầu tư của Giày Thượng Đình đang gặp không ít thách thức. Nợ khó đòi, hoạt động buôn bán sút giảm do khó khăn là những hiện trạng của Giầy Thượng Đình trong những năm mới đây.

Nhiều nhà đầu tư cũng nhận định rằng, trừ khi những đơn vị này có bước lớn mạnh đột phá, hoặc trở thành đích đến của 1 thương vụ mua bán-sáp nhập (M&A), nếu không việc đầu tư vẫn là điều bất khả thi.

Bên cạnh đó, hồ hết các đơn vị truyền thống trước khi tham dự thị phần chứng khoán đều giữ quy mô vốn rất khiêm tốn với cơ cấu cổ đông “cô đặc”, cốt yếu là cán bộ người lao động viên. Những cổ đông này thường không có khuynh hướng thương lượng cổ phiếu thường xuyên mà chỉ nắm giữ hưởng cổ tức.

Tình trạng không có nguồn cung dẫn tới thực trạng dù diễn biến cổ phiếu có tăng mạnh hay giảm mạnh cũng không được chú ý. Bởi mục đích các cổ đông nắm giữ cổ phiếu không vì hưởng lợi từ không cân bằng giá.

Bản thân những đơn vị này khi lên thị phần chứng khoán thực tiễn cũng vì “bắt buộc” khi Ủy ban Chứng khoán nâng quy định xử phạt với những đơn vị đủ điều kiện nhưng không lên sàn, thay vì mục đích thực thụ của thị phần chứng khoán là kênh huy động vốn dài hạn.

Minh Sơn